Chọn đề tài đồ án vừa sức mà vẫn được điểm cao

Phần lớn đồ án trễ hạn không phải vì sinh viên lười, mà vì đề tài chọn xong mới lộ ra là khó gấp đôi dự tính. Ba tiêu chí dưới đây lọc được đa số trường hợp đó ngay từ đầu.

1. Đề tài phải chia được thành các phần chạy độc lập

Đề tốt là đề mà tuần nào bạn cũng có thứ chạy được để đưa giảng viên xem. Nếu phải làm xong 80% mới thấy được gì đó chạy, rủi ro dồn hết vào phút cuối.

Cách kiểm tra nhanh: viết ra 5 mốc, mỗi mốc một câu "sau mốc này tôi mở lên và thấy được X". Không viết nổi 5 câu như vậy thì đề đang quá mơ hồ.

2. Phần khó nhất phải nằm ở giữa, không nằm ở đầu

Nhiều đề chết ngay tuần đầu vì phải dựng hạ tầng phức tạp trước khi làm được bất cứ chức năng nào — dựng cụm máy, huấn luyện mô hình, tích hợp thiết bị. Nếu tuần đầu không có gì chạy, tinh thần rơi rất nhanh.

Đảo lại thứ tự: làm chức năng đơn giản nhất trước với dữ liệu giả, phần khó xử lý sau khi khung đã đứng.

3. Dữ liệu phải có thật trước khi bắt đầu

Đề tài dựa trên dữ liệu mà bạn chưa cầm trong tay là rủi ro lớn nhất. "Sẽ xin được của công ty" hay "sẽ crawl được" thường tốn nhiều tuần hơn dự tính, và có khi không xin được.

Nguyên tắc: chưa có dữ liệu mẫu trong máy thì chưa chốt đề.

Dấu hiệu một đề sẽ ngốn gấp đôi thời gian

• Yêu cầu tích hợp với hệ thống bạn không kiểm soát (cổng thanh toán thật, API nội bộ của một đơn vị).
• Có từ "realtime" nhưng chưa ai nói rõ realtime nghĩa là bao nhiêu giây.
• Phải chạy trên thiết bị đặc thù mà bạn chỉ mượn được vài buổi.
• Giảng viên mô tả đề bằng một câu duy nhất và bảo "em tự tìm hiểu thêm".

Gặp những dấu hiệu này thì đừng bỏ đề — hãy thu hẹp phạm vi rồi ghi rõ phần thu hẹp đó vào đề cương, để lúc bảo vệ không ai kỳ vọng sai.